PROJEYİ TANITIM DÖNEMİNDEN, SİSTEMİ ÇALIŞTIRMA DÖNEMİNE GEÇİYORUZ

Bir yapının büyüklüğü yalnızca ortaya koyduğu projelerle değil, o projeleri çalıştırabilecek insan, sistem ve kurum mimarisiyle ölçülür.

Uzun süre boyunca ne yapmak istediğimizi anlattık. Modeller geliştirdik, ülkeler arasında bağlantılar kurduk, ticaret, finans, tarım, hukuk, teknoloji, lojistik ve eğitim alanlarını aynı mimari içerisinde bir araya getirmeye çalıştık.

Şimdi ise yeni bir döneme giriyoruz.

Asıl mesele, oluşturduğumuz projeleri çalışan bir sisteme dönüştürmektir.

Çünkü dünyada fikir çoktur.

Proje de çoktur.

Fakat fikri organizasyona, organizasyonu operasyona, operasyonu ise sürdürülebilir ekonomik değere dönüştürebilen sistem sayısı çok azdır.

Bizim bugün üzerinde durduğumuz temel konu tam olarak budur.

Yıllardır yaptığım çalışmalar sırasında aynı tabloyu farklı ülkelerde defalarca gördüm.

Bir ülkede üretici vardır, pazar bulamaz.

Başka bir ülkede alıcı vardır, güvenilir üreticiye ulaşamaz.

Bir şirketin çok iyi ürünü vardır ama ihracat bilgisi yoktur.

Bir firmanın siparişi vardır ama finansmana ulaşamaz.

Finans kuruluşu vardır fakat önüne yeterince güvenli ve hazırlanmış ticaret dosyası gelmez.

Üniversitelerde bilgi vardır ama ekonomik hayata yeterince aktarılmaz.

Genç ve nitelikli insan kaynağı vardır ama doğru sistem içerisinde konumlandırılamaz.

Ancak bunların tamamını birbirine bağlayan mekanizma eksiktir.

Biz NBBTC’yi oluştururken meseleye tam da buradan baktık.

Dünyanın en önemli problemlerinden biri kaynak eksikliği değil, mevcut kaynakların doğru sistem içerisinde birbirine bağlanamamasıdır.

Bu nedenle NBBTC‘yi klasik anlamda bir şirket, dernek veya ticaret organizasyonu olarak tasarlamadık.

Kurmak istediğimiz yapı daha geniştir:

Bir Ticaret İşletim Sistemi.

Bugün bunun genel adını NBBTC TradeOS olarak tanımlıyoruz.

Bu sistemin merkezindeki yapılardan biri KOBİBANK modelidir.

Ancak burada önemli bir ayrım yapmak gerekiyor.

KOBİBANK ismi insanlarda doğal olarak klasik bir banka algısı oluşturabilir. Asıl uluslararası alanda anlamı kaynak havuzu / birikim merkezi demektir. Örneğin data bank, blood bank, talent bank gibi kullanımlarda “toplanan ve gerektiğinde kullanılan kaynak” anlamı taşır.

Bizimde kurduğumuz modelin temelinde mevduat toplamak veya geleneksel banka şubeleri açmak değil bu kaynak havuzunu oluşturmak vardır..

KOBİ’yi tanıyan,

doğrulayan,

eğiten,

uluslararası ticarete hazırlayan,

doğru şirketlerle eşleştiren,

finansmana hazırlayan,

ticaret fırsatlarına ulaştıran

ve bütün bu süreci dijital olarak takip eden bir ekonomik işletim modelidir.

Bu yapının giriş kapılarından biri ise KOBİPLUS olacaktır.

Zaman içerisinde sistem o şirketi tanıyacaktır.

Ne üretiyor?

Ne satmak istiyor?

Ne satın almak istiyor?

Üretim kapasitesi ne kadar?

Hangi ülkelere açılmak istiyor?

Hangi pazarlarda karşılığı var?

Finansal yapısı nasıl?

Uluslararası ticarete hazır mı?

Hangi eğitimlere ihtiyacı var?

Hangi şirketlerle eşleşebilir?

İşte bütün bu veriler bir araya geldiğinde basit bir firma kaydı olmaktan çıkar ve ekonomik bir kimliğe dönüşür.

Bir firmanın sistem içerisindeki yolculuğunu aslında oldukça basit anlatabiliriz.

Önce sisteme kayıt olur.

Ardından şirket profilini oluşturur.

Ürünlerini, kapasitesini, ihtiyaçlarını ve ticari hedeflerini tanımlar.

Daha sonra eğitim süreci başlar.

Çünkü uluslararası ticaret yapmak isteyen her firmanın aynı bilgi ve deneyime sahip olduğunu varsayamayız.

Bir sonraki aşama doğrulamadır.

Bizim hedefimiz yalnızca çok sayıda firmanın bulunduğu büyük bir veri tabanı oluşturmak değildir.

Biz doğrulanmış bir küresel ticaret ağı oluşturmak istiyoruz.

Firma daha sonra ticari talebini sisteme iletir.

Türkiye’deki bir firma Kore’den kozmetik ürünü satın almak isteyebilir.

Kore’deki bir üretici Afrika’da distribütör arayabilir.

Brezilya’daki bir şirket Türkiye’den makine almak isteyebilir.

Afrika’daki bir kurum tarım teknolojisi talep edebilir.

İşte bu noktada sistem devreye girer.

Uygun firmalar eşleşir.

Tarafların ticari uygunlukları değerlendirilir.

Bir ticaret dosyası oluşur.

Görüşmeler başlar.

Teklifler hazırlanır.

Sözleşme süreci işletilir.

Finansman, sigorta, hukuk ve lojistik ihtiyaçları devreye girer.

İşlem tamamlanır.

Ve en önemlisi, başarılı bir ticaret tek seferlik kalmaz.

Tekrarlanan ticarete dönüşür.

Bizim kurmak istediğimiz zincir tam olarak budur:

Kayıt → Doğrulama → Eğitim → Eşleşme → Ticari Dosya → Sözleşme → İşlem → Tekrarlanan Ticaret.

Çünkü bugün dünyanın birçok ülkesinde KOBİ’lerin yaşadığı sorunlar birbirine çok benziyor.

Firma iyi ürün üretiyor ama uluslararası bağlantısı yok.

Bağlantısı var ama güvenilir alıcıyı bulamıyor.

Alıcıyı buluyor ama ödeme güvenliğini kuramıyor.

Finansmana ulaşıyor ama doğru ticaret dosyasını oluşturamıyor.

Sözleşme yapıyor ama hukuk desteği yetersiz kalıyor.

Ticaret oluşuyor ama lojistik çözülemiyor.

Başka bir ülkeye gitmek istiyor fakat orada kiminle görüşeceğini bilmiyor.

Bizim yaklaşımımız burada çok açık:

KOBİ, ihtiyacı olan her hizmet için ayrı ayrı kapı dolaşmasın. Sistem, ihtiyaç duyduğu kapıları onun önüne getirsin.

KOBİBANK’ın temel felsefesi budur.

Böylesine geniş bir yapının yalnızca yazılımla kurulamayacağını da biliyoruz.

Her sistemin arkasında insan vardır.

Ancak bizim yeni dönemde insan kaynağına bakışımız da değişmektedir.

Artık bir organizasyonda bulunmanın karşılığını sadece bir ünvan olarak görmüyoruz.

Çünkü ünvan tek başına bir değer üretmez.

Bir görev veriliyorsa onun karşılığında sorumluluk olmalıdır.

Sorumluluğun karşılığında ise ölçülebilir çıktı bulunmalıdır.

Bu nedenle yeni dönemde yöneticilerimize ve çalışma arkadaşlarımıza üç temel beklentimizi açıkça ifade ediyoruz:

Önce sistemi öğrenin.

Sonra sorumluluk alın.

Ardından somut çıktı üretin.

Bir sistemi anlamadan temsil edemezsiniz.

Anlamadığınız modeli başkasına anlatamazsınız.

Bu nedenle ilk görev insan toplamak değil, sistemi öğrenmektir.

İkinci olarak herkes kendi görev alanını sahiplenmelidir.

“Bana ne yapacağım söylensin.” anlayışı yerine;

“Ben bu görev alanında ne üretebilirim?”

sorusunu soran yöneticilere ihtiyacımız vardır.

Üçüncü aşama ise üretimdir.

Toplantı yapmak tek başına çıktı değildir.

Bir WhatsApp grubunda bulunmak çıktı değildir.

Bir kartvizitte ünvan yazması çıktı değildir.

Bir organizasyonda fotoğraf çektirmek çıktı değildir.

Bir firmanın sisteme kazandırılması.

Bir ticaret fırsatının oluşturulması.

Yeni bir ülke bağlantısının kurulması.

Bir problemin çözülmesi.

Bir eğitim içeriğinin hazırlanması.

Bir ticaret dosyasının oluşturulması.

Bir sözleşmenin hayata geçirilmesi.

Bir iş birliğinin gerçek ekonomik değere dönüşmesi.

Bundan sonraki dönemde üç kavramı merkezimize koymak istiyoruz:

Liyakat.

Disiplin.

Üretim.

Herkesin birbirinin görev alanına müdahale ettiği yapılar büyüyemez.

Bilginin kişisel güç olarak saklandığı organizasyonlar kurumsallaşamaz.

Her başarının kişinin kendi hanesine yazıldığı yapılarda sistem kültürü oluşamaz.

Bu nedenle yeni dönemde;

anlayışını geliştirmek zorundayız.

Çünkü sürdürülebilir kurumların başarısı kişilere bağımlı olmamalarından gelir.

İnsanlar değişebilir.

Görevler değişebilir.

Ülkeler değişebilir.

Ekonomik şartlar değişebilir.

Ancak iyi kurulmuş bir sistem çalışmaya devam eder.

Bizim yeni yönetici anlayışımızın da çok net olması gerekiyor.

Bir yönetici önce kendi görevini bilmelidir.

Haftalık ve aylık somut hedefleri olmalıdır.

Yaptığı çalışma kayıt altına alınmalıdır.

Yetkisinin sınırını bilmelidir.

Problem taşıyan değil, mümkün olduğunca çözüm üreten kişi olmalıdır.

Hiç kimsenin her şeyi bilmesini beklemiyoruz.

Ama herkesin öğrenmeye açık olmasını bekliyoruz.

Soru sormak zayıflık değildir.

Tam tersine doğru soruyu sormak çoğu zaman gelişmenin başlangıcıdır.

Ancak öğrendiğimiz bilgileri tekrar tekrar sıfırdan öğrenmek yerine kurumsal hafızaya dönüştürmemiz gerekir.

İşte dijital işletim sisteminin bir görevi de budur.

Yeni bir sistemin en büyük hatası, daha ilk günden büyük rakamların peşine düşmektir.

Biz önce sistemi test edeceğiz.

İlk aşamada hedefimiz;

KOBİBANK modelinin ekipler tarafından öğrenilmesi,

görev alanlarının netleşmesi,

firma havuzlarının oluşturulması,

KOBİPLUS altyapısının test edilmesi,

ülkeler ve sektörler arasında eşleşmeler yapılması,

iş akışlarının denenmesi,

sistem hatalarının tespit edilmesi

ve gerçek ticaret başlamadan önce operasyonun stres testinden geçirilmesidir.

Farklı ülke ekiplerini karşılıklı olarak eşleştirerek gerçek senaryolar üzerinde çalışacağız.

Türkiye–Brezilya.

Ve zamanla diğer ülkeler.

Her ülkeye test firmaları tanımlanacak.

Firmaların talepleri sisteme girilecek.

Eşleşmeler yapılacak.

Ticari süreçler simüle edilecek.

Eksikler görülecek.

Çünkü test aşamasında hata yapmak sorun değildir.

Asıl tehlike;

hatayı gerçek para, gerçek sözleşme ve gerçek ticaret başladıktan sonra görmektir.

Ekonomik sürdürülebilirlik de sistemin en önemli parçalarından biridir.

Ancak burada temel yaklaşımımızı doğru koymak gerekiyor.

Bizim modelimiz;

“Önce üyelik ücretini alalım, sonra ne vereceğimize bakalım.”

mantığında değildir.

Tam tersine;

önce değer üretmek, sonra üretilen değerin ekonomik karşılığını oluşturmak

istiyoruz.

Bir firma sisteme ücretsiz olarak kayıt olabilir.

Kendi profilini oluşturabilir.

Temel bilgilere ulaşabilir.

Ancak sistemin gelişmiş ticari hakları ve profesyonel hizmetleri farklı statüler altında devreye girebilir.

Doğrulama.

İleri eğitimler.

Ticari eşleşme.

Uluslararası B2B erişimi.

Sanal ofisler.

Ülke Gateway hizmetleri.

Finansmana hazırlık.

Hukuk desteği.

Lojistik çözümleri.

Pazar araştırmaları.

Özel ticari raporlar.

Bunların tamamı firmaya gerçek ekonomik değer üreten hizmetlerdir.

Dolayısıyla gelecekte ücretlendirme de yalnızca “üyelik” üzerinden değil, üretilen değer üzerinden şekillenmelidir.

KOBİ sisteme baktığında;

“Bir aidat ödüyorum.”

dememeli.

Şunu söylemelidir:

Bir süre sonra NBBTC ve KOBİBANK içerisindeki başarıyı toplantı sayısıyla ölçmeyeceğiz.

Şunlara bakacağız:

Kaç KOBİ sisteme girdi?

Kaçı gerçekten doğrulandı?

Kaç firma aktif hale geldi?

Kaç ticari talep oluşturuldu?

Kaç şirket birbirine eşleşti?

Kaç fırsat gerçek ticaret dosyasına dönüştü?

Kaç sözleşme imzalandı?

Kaç işlem tamamlandı?

Kaç firma ikinci kez ticaret yaptı?

Kaç yeni istihdam oluştu?

Kaç yeni pazar açıldı?

Kaç üretici uluslararası sisteme bağlandı?

Çünkü dijital bir ticaret işletim sisteminin gerçek başarısı ekranındaki kullanıcı sayısı değildir.

Gerçek ekonomik hareket üretme kapasitesidir.

Bu modelin geleceğinde yapay zekâ da son derece önemli bir rol üstlenecektir.

NBBTC.AI yalnızca insanlara soru cevaplayan bir sistem olarak düşünülmemelidir.

Gelecekte yapay zekâ;

şirket profillerini analiz edecek,

ticaret taleplerini karşılaştıracak,

potansiyel eşleşmeleri belirleyecek,

riskleri tespit edecek,

ülke ve sektör verilerini değerlendirecek,

yöneticilere karar desteği sağlayacak,

ve giderek büyüyen sistem içerisindeki milyarlarca veri bağlantısını insanların tek başına yönetemeyeceği ölçekte analiz edecektir.

Ancak burada önemli bir çizgimiz vardır:

Yapay zekâ insanın yerine karar veren değil, insanın daha doğru karar vermesini sağlayan bir araç olmalıdır.

Teknoloji sistemi hızlandırır.

Ama güveni insanlar oluşturur.

Küresel ticaretin görünmeyen en büyük maliyeti güvensizliktir.

Firmalar birbirlerini tanımıyor.

Alıcı satıcıya güvenmiyor.

Satıcı ödemeye güvenmiyor.

Finans kuruluşu işlemin gerçekliğini sorguluyor.

Ülkeler arasında hukuk sistemleri farklı.

İşte bu nedenle bizim kurmak istediğimiz ağın en önemli ürünü aslında yalnızca ticaret değildir.

Güvendir.

Bütün bunlar zamanla sistemin gerçek sermayesine dönüşecektir.

Bugün geldiğimiz noktada NBBTC açısından yeni bir dönem başladığını düşünüyorum.

Geçmişte proje geliştirdik.

Bugün mimari oluşturuyoruz.

Yarın sistemi çalıştıracağız.

Daha sonra ise sistemi ülkeler arasında ölçeklendireceğiz.

Bu kolay bir süreç olmayacaktır.

Hatalar olacaktır.

Eksikler çıkacaktır.

Bazı modeller yeniden tasarlanacaktır.

Bazı varsayımlarımız yanlış çıkabilir.

Ancak gerçek inovasyon zaten kusursuz bir fikirle başlamaz.

Test edilen, öğrenen ve kendisini sürekli geliştiren sistemlerle oluşur.

Bu nedenle önümüzdeki dönemin üç kelimesi benim açımdan çok nettir:

Artık bir projenin etrafında toplanan insanlar olmaktan çıkıp, çalışan bir sistemin parçaları haline gelme zamanıdır.

Çünkü NBBTC’nin bundan sonraki başarısı yalnızca ne kadar büyük düşündüğümüzle değil;

düşündüklerimizin ne kadarını çalıştırabildiğimizle ölçülecektir.

Ve belki de bugün içinde bulunduğumuz dönüşümü en kısa şekilde şu cümle anlatıyor:

Projeyi anlatma döneminden, sistemi çalıştırma dönemine geçiyoruz.