BİR İNSANIN VİCDANINA, VEFA DUYGUSUNA VE BEKLENTİLERİNE DAİR BİR CUMA MUHASEBESİ

Yazarlar - Ekim 30, 2026 4:42 pm A A
HER ŞEYE RAĞMEN…
BİR İNSANIN VİCDANINA, VEFA DUYGUSUNA VE BEKLENTİLERİNE DAİR BİR CUMA MUHASEBESİ
Bazı insanlar bir davaya inanır, bazıları o davanın başarısını bekler. Bazıları ise henüz ortada bir kazanç yokken kendisine ne düşeceğinin hesabını yapar.
Kıymetli dostlarım,
Bugün sizlere bir projenin teknik gelişmelerini, ekonomik modellerini veya gelecekte ulaşmayı hedeflediğimiz başarıları anlatmayacağım.
Bugün biraz insanı, vicdanı, ahde vefayı, emeği, beklentileri ve hayatın bana öğrettiği bazı acı gerçekleri konuşmak istiyorum.
Çünkü insan bazen yıllarca verdiği mücadelenin yorgunluğunu değil, o mücadele sırasında tanıdığı insanların düşünce ve davranışlarını taşımakta zorlanıyor.
Her insan topluluğunun ortak bir amacı olmalıdır.
İnsanlar bir araya geliyorsa yalnızca birbirlerinden ne elde edeceklerini düşünerek değil, birlikte hangi değeri oluşturabileceklerini de düşünerek bir araya gelmelidir.
Bir topluluğu anlamlı kılan, mensuplarının sayısı değildir. Onları bir arada tutan ortak vicdan, sorumluluk, dayanışma ve hedef birliğidir.
Ancak günümüzde ne yazık ki birçok insan, bir amacın büyüklüğünden önce kendisine sağlayacağı kişisel menfaati sorguluyor.
Bir insanın yıllarca neye emek verdiği, hangi fedakârlıklarda bulunduğu, hangi zorlukları aşmaya çalıştığı bazen hiç önemsenmiyor.
6d2b1cdd a621 41d8 88f1 5417df125ea1
Sorulan tek soru şu oluyor:
“Peki, benim bundan kazancım ne olacak?”
Elbette insanın geçinmek, ailesine bakmak, emeğinin karşılığını almak istemesi son derece doğaldır.
Ben buna hiçbir zaman karşı olmadım.
Hatta yıllardır ortaya koymaya çalıştığım ekonomik mimarinin temel hedeflerinden biri de insanların daha iyi şartlarda yaşayabilmesidir.
Ama insanın hakkını araması başka, henüz doğmamış bir kazancı kendisine alacak sayması başkadır.
İşte bugün üzerinde durmak istediğim mesele budur.
BU KİRLİ DÜNYADA BİRAZ DA VİCDANLA BAKABİLMEK…
Yaşadığımız dünyada zaman zaman öyle olaylara şahit oluyoruz ki insanın adalete ve insanlığa dair inancı sarsılıyor.
Dolandırıcılık yapanların itibar gördüğü, insanların umutlarını sömürenlerin alkışlandığı, başkalarının emeği üzerinden yükselenlerin başarı hikâyesi anlattığı bir dünyada yaşıyoruz.
Elbette dürüst, vicdanlı ve fedakâr insanlar da var. İyi ki varlar.
Ancak kötülüğün bu kadar görünür olduğu bir dünyada, kendisine hiçbir maddi yükümlülüğü bulunmayan bir insanın yıllarca ortaya koymaya çalıştığı emeğe de biraz daha adil bakılması gerektiğini düşünüyorum.
Şimdi sizlere bir soru sormak istiyorum:
Sizden herhangi bir maddi karşılık istemeyen, kişisel servetinize göz dikmeyen, sizlerden manevi anlamda dahi bir yardım görmeden yıllarca çalışmaya devam eden bir insan düşünün.
Bu insan size yalnızca bir iş veya maaş vadetmek yerine, gelecekte daha geniş ekonomik imkânlara ulaşabileceğiniz bir sistem oluşturmaya çalışıyor.
Eğitim alabileceğiniz, mesleki becerilerinizi geliştirebileceğiniz, dünyanın farklı ülkelerindeki insanlarla iletişim kurabileceğiniz, şirketlerle ve uzmanlarla ortak bir ekonomik yapı içerisinde bulunabileceğiniz bir gelecek tasarlıyor.
Bugün 114 ülkede ilişkiler geliştirmeye çalışan, farklı toplumları aynı ekonomik amaç etrafında buluşturmayı hedefleyen bir organizasyonun mimarisini oluşturuyor.
Üstelik bu sistemin amacı yalnızca ticaret yapmak değil; insanların hayata bakışını, ekonomik imkânlarını, mesleki yeterliliklerini ve yaşam standartlarını geliştirebilmelerine katkı sağlamak.
Bütün bunlar henüz tamamlanmış sonuçlar değil, üzerinde çalıştığımız hedeflerdir.
Fakat bir hedefin henüz gerçekleşmemiş olması, o hedef uğruna harcanan yılların ve verilen emeğin hiçbir anlam taşımadığı anlamına gelir mi?
Bir insanı yalnızca size bugün ne kadar para verebildiğine göre değerlendirmek, onun bütün emeğine ve niyetine haksızlık değil midir?
Ben sizlerden alkış beklemiyorum.
Minnet de beklemiyorum.
Ancak biraz mantık, biraz hakkaniyet ve biraz vicdan beklemek de sanırım benim hakkım.
VEFA, YALNIZCA KAZANÇ ORTAYA ÇIKTIĞINDA HATIRLANACAK BİR KAVRAM DEĞİLDİR
Yıllardır bizimle birlikte yürüyen dostlarımız var.
Zor zamanlarda yanımızda duranlar, hiçbir ekonomik karşılık almadan katkı sunanlar, bilgisiyle, emeğiyle, duasıyla destek olanlar var.
Onların emeklerini unutmadım.
Unutmayacağım da.
Çünkü benim için ahde vefa, yalnızca güzel konuşmalarda kullanılan bir kelime değildir.
Vefa, insanın kendisine yapılan iyiliği unutmamasıdır.
Vefa, zor günlerde verilen desteğin kıymetini bilmesidir.
Vefa, bir insanın yanında bulunmadığınız zamanlarda bile onun hukukunu koruyabilmenizdir.
Yüce Allah Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyuruyor:
“Ahde vefa gösterin. Çünkü ahid sorumluluk doğurur.”
İsrâ Suresi, 17/34
Ancak vefanın da karşılıklı bir ahlaki sorumluluk olduğunu unutmamak gerekir.
Bir insan yıllarca sizin geleceğiniz için çalışırken, siz de onun emeğine en azından adaletle yaklaşabilmelisiniz.
Vefa, bir taraftan sürekli fedakârlık beklenirken diğer tarafın yalnızca menfaat hesabı yapması değildir.
Vefa, henüz paylaşılacak bir kazanç yokken de insanın emeğini ve iyi niyetini görebilmektir.
BİR EĞİTİMCİDEN ALDIĞIM MESAJ VE İNSANIN DÜŞTÜĞÜ HAYRET
Geçtiğimiz dönemde yaşadığım bir olayı da sizlerle paylaşmak istiyorum.
Kendisini eğitimci olarak tanıtan, hayatım boyunca belki bir veya iki defa karşılaştığım bir kişi, organizasyonumuzdan ayrıldıktan sonra bana bir mesaj gönderdi.
Mesajında aylık en az 3.000 TL telefon gideri bulunduğunu belirtiyor ve ardından kendisine 30.000 dolar alacak oluştuğunu ileri sürerek bu parayı göndermemi istiyordu.
Mesajı okuduğumda uzun süre düşündüm.
Ortada benim kabul ettiğim, doğrulanmış bir borç veya bu tutarda bir ödeme taahhüdü bulunmadığı hâlde, böyle bir talebin hangi anlayışla ileri sürülebildiğini anlamakta güçlük çektim.
Üstelik bunu yapan kişi kendisini eğitimci olarak tanıtıyordu.
Ben burada bir insanı küçük düşürmek veya kişisel bir tartışma başlatmak istemiyorum.
İsmini de özellikle paylaşmıyorum.
Ancak bu olay, zaman zaman karşı karşıya kaldığım beklenti anlayışını anlatması bakımından önemlidir.
Bir insanın telefon gideri olabilir.
Bir insan bir organizasyona katkı sunduğunu düşünebilir.
Bir insanın gerçekten doğmuş, belgelenebilir bir alacağı varsa elbette hakkını araması gerekir.
Buna hiçbir itirazım yoktur.
Ancak bir kişinin kendi kendine belirlediği ekonomik beklentiyi, karşı tarafın kabul ettiği bir borç gibi sunması başka bir meseledir.
Beni asıl üzen istenilen paranın miktarı değildi.
Beni üzen, yıllardır oluşturmaya çalıştığımız ekonomik ve insani değerlerin bazı insanların zihninde yalnızca kişisel alacak hesaplarına dönüşmesiydi.
İnsanın bazen en büyük hayal kırıklığı, karşısındakinin ne istediğini öğrenmesi değil, dünyaya hangi pencereden baktığını görmesidir.
BEN BU YOLA KİMSEDEN BİR ŞEY İSTEMEK İÇİN ÇIKMADIM
Hayatımın önemli bir bölümünü bu çalışmalara ayırdım.
Zamanımı, imkânlarımı, birikimimi ve ailemle geçirebileceğim nice günü bu hedef uğruna kullandım.
Elbette hatalarım oldu.
Elbette gecikmeler yaşandı.
Elbette bazı kararları bugün yeniden verme imkânım olsa farklı değerlendirebilirdim.
Ben kusursuz olduğumu hiçbir zaman iddia etmedim.
Ancak şunu gönül rahatlığıyla söyleyebilirim:
Bu yola insanlardan karşılıksız para toplamak, onların umutlarını kullanmak veya kendime bir makam oluşturmak için çıkmadım.
Ben dünyada daha adil, daha erişilebilir ve daha katılımcı bir ekonomik düzen kurulmasına katkı sağlayabilecek bir model geliştirmek istedim.
Bunun başarılıp başarılamayacağını elbette zaman ve ortaya çıkacak gerçek sonuçlar gösterecektir.
Ama bu hedef uğruna verdiğim mücadele benim hayatımın bir gerçeğidir.
Bazen etrafıma bakıyorum.
Bu kadar büyük bir çalışma yürütülürken insanın en çok ihtiyaç duyduğu şeyin para değil, anlayış olduğunu görüyorum.
Bir telefon, bir hâl hatır sorma, samimi bir destek, küçük bir fedakârlık…
Bazen bunlar insanın omuzlarındaki yükü hafifletmeye yeter.
Fakat insanın karşısına sürekli talepler, beklentiler ve hesaplar çıktığında ister istemez kendisine şu soruyu soruyor:
“Ben bunca yıldır insanlara bir gelecek oluşturmaya çalışırken, insanlar benim hangi şartlarda mücadele ettiğimi hiç düşündüler mi?”
İşte bu soru insanın canını acıtıyor.
ALLAH’TAN BAŞKA DAYANAĞIMIN KALMADIĞINI HİSSETTİĞİM ZAMANLAR OLDU
Bunu bir sitem olarak değil, hayatımın bana öğrettiği bir gerçek olarak ifade ediyorum.
İnsan bazen kalabalıklar içerisinde yalnız kalabiliyor.
Etrafınızda yüzlerce insan bulunabiliyor.
Herkes size güzel sözler söyleyebiliyor.
Herkes gelecekte yapılacak işlerden bahsedebiliyor.
Ancak yükün altına girme zamanı geldiğinde o kalabalıkların ne kadarının gerçekten yanınızda olduğunu görebiliyorsunuz.
Böyle zamanlarda insanın sığınacağı en büyük güç Rabbidir.
Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyurulur:
“Kim Allah’a tevekkül ederse O, kendisine yeter.”
Talâk Suresi, 65/3
Ben de hayatım boyunca elimden geleni yapıp neticeyi Allah’a bırakmaya çalıştım.
Bazen yoruldum.
Bazen kırıldım.
Bazen insanların davranışları karşısında hayrete düştüm.
Ama hiçbir zaman yalnızca insanların takdirine güvenerek yol yürümedim.
Çünkü insanın takdiri değişebilir.
Bugün yanınızda bulunan yarın uzaklaşabilir.
Bugün sizi alkışlayan yarın eleştirebilir.
Ancak insanın kendi vicdanıyla ve Rabbiyle olan muhasebesi başkalarının davranışlarına göre şekillenmemelidir.
“HER ŞEYE RAĞMEN…” DİYEREK BAŞLADIĞIM YOL
Yıllar önce kendi kendime bir söz verdim:
Her şeye rağmen…
İnsanlar inanmasa da…
İnsanlar anlamasa da…
Bazen en yakınlarım bile ne yapmaya çalıştığımı sorgulasa da…
Maddi imkânlar daralsa da…
Yol uzasa da…
Hedefime ulaşmak için elimden gelen gayreti gösterecektim.
Bugün geldiğim noktada bu sözün anlamını daha iyi kavrıyorum.
Çünkü “her şeye rağmen” demek, yalnızca zorluklara direnmek değildir.
Aynı zamanda insanlardan beklentiye girmemeyi öğrenmektir.
Birinin sizi anlamasını zorunlu görmemektir.
Birinin size teşekkür etmesini beklememektir.
Birinin sizin emeğinizi takdir etmemesi yüzünden kendi ahlakınızdan vazgeçmemektir.
Ben artık insanların bana ne kadar destek vereceğinden çok, kendi sorumluluğumu ne kadar doğru yerine getirdiğime bakıyorum.
Bu nedenle bundan sonra sizlerden yazılarımı paylaşmanızı, beğenmenizi veya beni destekleyen yorumlar yapmanızı da istemiyorum.
Çünkü insanın ortaya koyduğu çalışmanın değeri, sosyal medyada aldığı beğeni sayısıyla ölçülmez.
Bir eser gerçekten değer taşıyorsa, onu zamanla tanıyacak ve ondan yararlanacak insanlar mutlaka olacaktır.
GELECEĞİN İNSANLARIYLA BUGÜNÜN BEKLENTİLERİ ARASINDA
NBBTC GLOBAL için hedeflediğimiz gelecek yalnızca bugünkü arkadaş çevremizden veya mevcut organizasyonumuzdan ibaret değildir.
Biz milyonlarca insana ulaşabilecek, yüz binlerce beyaz yakalı uzmanın, üreticinin, eğitimcinin ve girişimcinin katkı sunabileceği bir ekonomik yapı oluşturmayı amaçlıyoruz.
Bu hedefe ulaşabilirsek bugün üzerinde çalıştığımız eğitim, ticaret, teknoloji ve istihdam modellerinin çok daha geniş topluluklarla buluşmasını istiyoruz.
İşte o gün geldiğinde, bugün yalnızca kişisel beklentiler üzerinden değerlendirme yapan bazı dostlarımızın geçmişe farklı gözlerle bakabileceğini düşünüyorum.
Belki o zaman şunu fark edecekler:
Biz kendilerine yalnızca bir makam veya maaş imkânı sunmaya çalışmıyorduk.
Onları daha büyük bir ekonomik ve mesleki dünyanın parçası hâline getirmeyi hedefliyorduk.
Ancak burada kimseyi tehdit etmiyorum.
Kimseye de gelecekte pişman olacağını söylemiyorum.
Çünkü herkes kendi kararını verme hakkına sahiptir.
Ayrılmak isteyen ayrılabilir.
İnanmayan inanmayabilir.
Eleştirmek isteyen eleştirebilir.
Ama bir insanın bir projeye inanmaması, o proje için emek veren insanların hukukunu ve itibarını zedeleme hakkı vermez.
Ben de kimsenin geçmişte verdiği emeği inkâr etmeyeceğim.
Yollarımız ayrılsa bile hak edilmiş bir hakkı yok saymayacağım.
Çünkü başkalarından beklediğim adaleti önce kendim göstermek zorundayım.
CUMA GÜNÜNÜN BİZE HATIRLATTIĞI BİR HAKİKAT
Bugün mübarek cuma günü.
Hepimizin kendi vicdanıyla baş başa kalması gereken bir gün.
Yüce Allah şöyle buyuruyor:
“İnsan için ancak çalıştığının karşılığı vardır.”
Necm Suresi, 53/39
Bir başka ayette ise:
“İyiliğin karşılığı, ancak iyiliktir.”
Rahmân Suresi, 55/60
Peygamber Efendimiz (s.a.v.) de şöyle buyurmuştur:
“Sizden biriniz, kendisi için istediğini kardeşi için de istemedikçe gerçek anlamda iman etmiş olmaz.”
Buhârî, Îmân, 7; Müslim, Îmân, 71
Bu öğütleri yalnızca başkalarına hatırlatmak için değil, kendi hayatımızda uygulamak için okumalıyız.
Kendimiz için adalet istiyorsak başkalarına da adil davranmalıyız.
Kendimiz için anlayış bekliyorsak başkalarının şartlarını da anlamaya çalışmalıyız.
Kendi emeğimizin karşılığını istiyorsak başkalarının emeğini de görmeliyiz.
Ve en önemlisi:
Kendi geleceğimiz için bir başkasının yıllarını, sağlığını ve imkânlarını ortaya koyduğunu düşünüyorsak, en azından o insana karşı vicdanlı olmayı öğrenmeliyiz.
SON SÖZÜM: ARTIK KİMSEDEN BİR ŞEY BEKLEMİYORUM
Kıymetli dostlarım,
Bu yazıyı kimseyi suçlamak, kimseyi utandırmak veya geçmişte yaşananları yeniden tartışmaya açmak için kaleme almadım.
Yalnızca insanın emeği, vefası, beklentileri ve vicdanı üzerine kendi hayatımdan bir muhasebe yapmak istedim.
Benim de yanlışlarım olabilir.
Benim de eksiklerim olabilir.
Benim de yerine getirmem gereken sorumluluklarım vardır.
Bunlardan kaçmıyorum.
Ancak artık hayatımın geri kalanında insanlardan alkış, takdir, beğeni veya karşılıksız destek bekleyerek yaşamayacağım.
Benim yapmam gereken iş bellidir.
Üzerinde çalıştığım ekonomik sistemi tamamlamak.
Onu gerçek işlemlerle doğrulamak.
İnsanların ekonomik faaliyetlerine katkı sağlayabilecek bir yapıya dönüştürmek.
Ve bunu yaparken kendi vicdanımı, ahlakımı ve sorumluluklarımı kaybetmemek.
Bir gün bu hedeflerimize ulaşabilirsek, bundan yararlanacak insanların geçmişte beni tanımış olması da gerekmeyecek.
Beni sevmesi, alkışlaması veya desteklemesi de gerekmeyecek.
Çünkü gerçek bir ekonomik sistem, kurucusuna duyulan kişisel yakınlığa göre değil, sunduğu imkânlara ve belirlenmiş kurallara göre insanlara hizmet etmelidir.
Benim arzum, bana minnet duyan insanlar oluşturmak değil; kimseye minnet etmek zorunda kalmadan kendi emeğiyle ayakta durabilen insanların çoğalmasına katkı sağlamaktır.
Bunun için çıktığım yolda bugün de aynı yerdeyim.
Her şeye rağmen…
Kırgınlıklarıma rağmen…
Yorgunluğuma rağmen…
Yanlış anlaşılmalara rağmen…
İnsanların değişen beklentilerine rağmen…
Yürümeye devam edeceğim.
Çünkü hayat bana bir şeyi çok iyi öğretti:
İnsanın gerçek zenginliği, başkalarından ne kadar şey alabildiği değil, ardında ne kadar anlamlı bir eser bırakabildiğidir.
Rabbim bizleri birbirinin hakkını gözeten, emeğe saygı duyan, vefayı unutmayan ve vicdanını menfaatine feda etmeyen kullarından eylesin.

Hepinizin cuması mübarek olsun.

Dr. Necati Bulak
NBBTC GLOBAL Kurucusu ve Global Başkanı
resim yükle
Yazarlar - 4:42 pm A A
BENZER HABERLER

YORUM BIRAK

YORUMLAR

Hiç yorum yapılmamış.